ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ 1

Οι αναρτήσεις είναι ομαδοποιημένες κατά μάθημα στο δεξί σας χέρι, όπως κοιτάτε. Επίσης μπορείτε να δείτε παλαιότερες αναρτήσεις στο κάτω μέρος της σελίδας πατώντας "παλαιότερες αναρτήσεις".

ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ 2

Ορισμένες από τις παλαιότερες αναρτήσεις μπορεί να περιέχουν συνδέσμους που δεν λειτουργούν πια. Επίσης ορισμένες παλιές πολυτονικές γραμματοσειρές μπορεί να δυσλειτουργούν. Το μπλογκ έχει συσσωρεύσει ένα μεγάλο αριθμό αναρτήσεων που αδυνατώ να ελέγξω στην πληρότητά τους. Με την πρώτη ευκαιρία θα γίνει μια γενική εκκαθάριση.

8-4-2015: Μια μερική συντήρηση διόρθωσε πολλά προβλήματα (50%).

Επισήμανση 3

Δυστυχώς αρκετά από τα παράθυρα του LinkWithin (you might also like) δεν λειτουργούν πια. Συγχωρήστε με για την ενδεχόμενη ταλαιπωρία!
Σταύρος Γκιργκένης 17-10-2016

Κυριακή, 29 Σεπτεμβρίου 2013

Νεοελληνική γλώσσα Β΄ Γυμνασίου: Επισκόπηση Θεωρίας του υποκειμένου

Νεοελληνική γλώσσα Β΄ Γυμνασίου
Επισκόπηση Θεωρίας του υποκειμένου

Το υποκείμενο (=Υ) φανερώνει ποιος ή τι ενεργεί ή παθαίνει μέσα σε μια πρόταση. Το Υ εξαρτάται πάντα από ένα ρήμα (=Ρ). Το Υ μπορεί να πάρει πολλές μορφές: ουσιαστικό, αντωνυμία, επίθετο, επίρρημα με άρθρο, σύνδεσμος με άρθρο, ρήμα με άρθρο, μετοχή κ.τ.λ. Μερικές φορές ως Υ μπορεί να λειτουργήσει ακόμη και μια ολόκληρη πρόταση (βλ. παρακάτω για τα απρόσωπα ρήματα). Για να βρούμε το Υ κάνουμε την ερώτηση Ποιος+το Ρήμα ή Τι+το Ρήμα (όταν το Υ είναι ολόκληρη πρόταση). Παραδείγματα:

Ο ήλιος έλαμπε. [Ποιος έλαμπε; Ο  ήλιος =Υ (ουσιαστικό)]
Εμείς τώρα θα φύγουμε. [Ποιοι θα φύγουμε; Εμείς =Υ (αντωνυμία)]
Ο παλιός είναι αλλιώς. [Ποιός είναι; Ο παλιός =Υ (επίθετο)]
Το αύριο είναι άγνωστο [Ποιο είναι; Το αύριο =Υ (επίρρημα με άρθρο)]
Οι νικημένοι αποχώρησαν [Ποιοι αποχώρησαν; Οι νικημένοι =Υ (μετοχή)]
Πρέπει να φύγουμε το συντομότερο. [Τι πρέπει; Να φύγουμε =Υ (ολόκληρη πρόταση)]

*Ορισμένα ρήματα δηλώνουν κάποιο φυσικό φαινόμενο (π.χ. βρέχει, φυσά, χιονίζει, βροντά). Σ’ αυτή την περίπτωση μπορούμε να εννοήσουμε ως Υ μια λέξη όπως «ο καιρός», «ο ουρανός», «ο άνεμος» ή άλλες ανάλογες.

** Μια κατηγορία ρημάτων ή εκφράσεων στο γ΄ ενικό δεν φανερώνει για ποιο πρόσωπο γίνεται λόγος. Πρόκειται για τα απρόσωπα ρήματα ή εκφράσεις, όπως π.χ. πρέπει, χρειάζεται, είναι ανάγκη, θεωρείται, λέγεται κ.τ.λ. Τα ρήματα αυτά παίρνουν ως Υ μια ολόκληρη πρόταση. Παραδείγματα:
Χρειάζεται να λύσουμε το πρόβλημα / Λέγεται ότι τα παλιά χρόνια υπήρχαν δράκοι / Είναι ανάγκη να ξεκινήσουμε άμεσα

*** Μερικές φορές το Υ μπορεί να παραλείπεται, αν εννοείται εύκολα. Παραδείγματα:
Θα φύγουμε [Ποιοι θα φύγουμε; Εμείς =Υ (εννοείται εύκολα από το ίδιο το ρήμα)]
Ο Παύλος σηκώθηκε και χόρεψε [Ο Παύλος είναι Υ και στα δύο ρήματα, οπότε δεν επαναλαμβάνεται μπροστά από το χόρεψε]
Τον 20ο αιώνα επινόησαν τους υπολογιστές [Το Υ που εννοείται εύκολα είναι «οι επιστήμονες»]

**** Όταν έχουμε περισσότερα από ένα Υ προσαρμόζουμε κατάλληλα το ρήμα. Δείτε τους παρακάτω μετασχηματισμούς:
Εγώ χορεύω  (1) / Εγώ κι εσύ χορεύουμε (2) / Εγώ κι αυτές χορεύουμε (3) / Εσύ κι αυτός χορεύετε (4) / Εμείς κι εσείς χορεύουμε (5) / Εσείς κι αυτοί χορεύετε (6)
Συμπέρασμα: όταν το ένα Υ είναι στο α΄ πρόσωπο και το άλλο στο β΄ ή το γ΄ πρόσωπο, τότε το ρήμα μπαίνει στο α΄ πρόσωπο (2, 3, 5). Όταν το ένα Υ είναι στο β΄ πρόσωπο και το άλλο στο γ΄ πρόσωπο, τότε το ρήμα μπαίνει στο β΄ πρόσωπο (4, 6).

Συμπληρώστε τον πίνακα

Υποκείμενο
Είδος Υποκειμένου
Το φυτό μεγάλωνε
Το φυτό
ουσιαστικό
Το ποτάμι φούσκωνε


Εκείνοι πολεμούσαν


Είναι απαραίτητο να αναχωρήσουμε


Ο ξένος κοιμήθηκε


Ο τραυματισμένος πέθανε


Άστραψε ξαφνικά


Το αν είναι σύνδεσμος


Το πήγαινε-έλα τον κούρασε


Το πάνω-κάτω με ζάλισε




Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...